Open brief aan Utrechtse politici

Open brief
van Extinction Rebellion Nederland aan de leden van de Utrechtse Gemeente en Provinciale Staten

13 juni 2019

Geachte gemeenteraadsleden en wethouders van de gemeente Utrecht,
Geachte statenleden en gedeputeerden van de Provinciale Staten van Utrecht,

Onze wereld, en daarmee ons land en onze stad, bevinden zich op een cruciaal moment. Ons huis staat in brand, en we hebben slechts enkele jaren om de brand te blussen.

U bent onze huisbaas, aan wie wij de verantwoordelijkheid geven om voor ons huis te zorgen. U heeft decennia de tijd gehad om ons huis te onderhouden, om het klaar te maken voor de toekomst, maar dat heeft u niet gedaan. Nu moet u blussen, om de plek waar u en ik samen wonen, te behouden.

U ontvangt deze brief van Extinction Rebellion (XR) Utrecht. Wij zijn een beweging van mensen uit alle hoeken van onze stad en provincie, van alle leeftijden, met verschillende politieke voorkeuren. Wat ons bindt is dat we ons grote zorgen maken om de toekomst van onze aarde en onze stad. U heeft van ons het mandaat gekregen om, in de allereerste plaats, ons en ons huis te beschermen. Nu ons huis in brand staat, voelen wij een morele plicht om in opstand te komen, ongeacht onze politieke of maatschappelijke achtergrond.

In de bijlage van deze mail vindt u de eisen die wij aan u als gemeente/provincie Utrecht stellen, om ons te beschermen voor een klimatologische en ecologische ramp. Op het moment liggen de Nederlandse regering en provincie/stad Utrecht niet voldoende op koers om deze crisis snel genoeg een halt toe te roepen, waardoor zij burgers in gevaar brengen. Extinction Rebellion Utrecht organiseert zich om, wanneer onze eisen niet worden ingewilligd, demonstraties en vreedzame burgerlijke-ongehoorzaamheidsacties uit te voeren. Onze acties zijn altijd geweldloos, maar zullen niet stoppen tot onze eisen worden ingewilligd.

Hoewel onze eisen niet onderhandelbaar zijn, staat Extinction Rebellion open voor een dialoog over hoe de inwilliging van de eisen uit te voeren, zowel technisch als politiek. Desalniettemin geloven we dat het primair uw mandaat als verkozen volksvertegenwoordigers is om deze eisen, die nodig zijn om uw burgers te beschermen en daarmee uw verantwoordelijkheid als volksvertegenwoordiger te nemen, uit te voeren.

Deze brief is verstuurd naar alle wethouders en gemeenteraadsleden van de gemeente Utrecht en alle gedeputeerde en statenleden van de provincie Utrecht. Op zaterdag 29 juni organiseert Extinction Rebellion Utrecht een grote actie om aandacht te vragen voor deze situatie en om onze lokale eisen kenbaar te maken. Omdat ons nationale parlement het uitroepen van de klimaatnoodtoestand op 11 juni heeft afgewezen, zullen we op deze middag symbolisch een klimaatnoodtoestand uitroepen. Wij willen u uitnodigen om bij dit evenement aanwezig te zijn, om onze eisen officieel in ontvangst te nemen, op het stadhuis van de gemeente Utrecht. Exacte details over deze actie zullen we binnenkort communiceren.

Graag horen wij op korte termijn van u of u op deze uitnodiging ingaat, en of u verdere vragen heeft over Extinction Rebellion of onze eisen.

Met vriendelijke groet,
Extinction Rebellion Utrecht

 


Bijlage

Geachte gemeenteraadsleden en wethouders van de gemeente Utrecht,
Geachte statenleden en gedeputeerden van de Provinciale Staten van Utrecht,

Ons huis staat in brand en we hebben nog maar enkele jaren om het vuur dat onze planeet aarde bedreigt, te blussen. Wij zijn Extinction Rebellion en wij zijn een decentrale, socio-politieke beweging van burgers die in meer dan dertig landen vertegenwoordigd is. Wij komen geweldloos, maar ongehoorzaam in actie voor de bescherming van het leven op aarde, tegen de ineenstorting van het klimaat en tegen de ecologische afbraak.
We erkennen de ambitieuze stappen die de Gemeente Utrecht en provincie nu al onderneemt tegen de ecologische en klimaatcrisis. Desalniettemin zijn wij van mening dat deze niet voldoende zijn om een grote ecologische en klimaatcrisis te voorkomen. Daarom eisen wij dat jullie de vooroplopende positie van Utrecht nog serieuzer nemen en op dit gebied een voorbeeld voor de rest van Nederland worden.

Onze 3 eisen
Extinction Rebellion Utrecht stelt de volgende 3 kerneisen, die we bij deze officieel kenbaar maken richting de gemeenteraadsleden en wethouders van de gemeente Utrecht en de statenleden en gedeputeerden van de Provinciale Staten van Utrecht:

  1. Vertel de waarheid
    Wij willen dat de Utrechtse gemeente en de provincie van Utrecht een klimaat en ecologische noodtoestand verklaren om burgers duidelijk te maken hoe levensbedreigend de huidige situatie is, en hoe hoog de urgentie is om veranderingen door te voeren.
  2. Neem nu actie voor een rechtvaardige transitie
    Wij eisen dat de Utrechtse gemeente en de provinciale staten van Utrecht nu actie ondernemen om de uitstoot van broeikasgassen tot netto nul te brengen tegen 2025 en om het onacceptabele verlies van biodiversiteit te stoppen. De transitie moet het welzijn van alle levende wezens behoeden en de levens van mensen beschermen die disproportioneel worden getroffen.
  3. Meer dan politiek
    Aangezien wij er onvoldoende vertrouwen in hebben dat de politiek met de benodigde snelheid de gedurfde korte- en lange-termijn veranderingen zal doorvoeren die nodig zijn, vragen wij om de instelling van een Burger-Kamer. Deze kamer moet toezicht houden op de transitie, terwijl we de crisis te boven komen en tot een politiek systeem komen dat doelmatig de klimaatcrisis bestrijdt.

Wij nodigen jullie van harte uit om met ons samen te werken om het giftige systeem waarin wij leven
te veranderen. Wij zullen van ons blijven laten horen totdat aan onze eisen is voldaan.

Hoogachtend,

Extinction Rebellion Utrecht


Wij, Extinction Rebellion, onderschrijven het principe van 
geweldloosheid
Tijdens onze Internationale Weken van Rebellie hebben we gemerkt dat de Nederlandse bevolking veel steun en sympathie voor onze zaak heeft. Onze beweging groeit met de dag. Velen van ons zijn bereid om gearresteerd te worden tijdens onze acties: wij willen duidelijk maken dat wij de huidige klimaat- en ecologische noodtoestand belangrijker vinden dan onze persoonlijke vrijheid.

Extinction Rebellion is begonnen in October 2018 in het Verenigd Koninkrijk en heeft daar veel publieke steun verworven. Onder andere zijn er tientallen acties geweest die het verkeer in Londen wekenlang op grote schaal verstoord hebben. In april 2019 is ook Extinction Rebellion Nederland begonnen met aandacht zoeken voor de ecologische- en
klimaatcrisis. Op dit moment maken wij plannen om meer mensen te mobiliseren voor actie en
verzet rondom het huidige klimaatbeleid, en in de herfst zullen we doorgaan met grootschalige
burgerlijke ongehoorzaamheid.

Voor een samenvatting en video van de Britse Extinction Rebellion-acties:
https://www.theguardian.com/environment/2019/apr/25/extinction-rebellion-assessing-the-impact

Meer informatie over wie we zijn en waar we voor staan is te vinden via:
https://extinctionrebellion.nl

De wetenschap

Volgens het door de Verenigde Naties benoemde Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) is de planeet door menselijke activiteit met ongeveer 1 graad Celsius opgewarmd sinds de industriële revolutie. Deze opwarming heeft nu al zichtbare gevolgen voor regionale klimaten en ecosystemen [2]. Iedere verdere opwarming zal de zeespiegelstijging versnellen en wereldwijd de risico’s op misoogsten, extreme weersomstandigheden, droogtes en overstromingen vergroten [3]. Hij zal armoede en ongelijkheid doen toenemen en een bedreiging vormen voor wereldvrede en de stabiliteit van socio-politieke systemen. Hiernaast zal met het overschrijden van de doelen van Parijs het risico groter worden dat kritieke kantelpunten worden overschreden [4] die ingrijpende verschuivingen in het klimaatsysteem kunnen veroorzaken [5].Dit kan leiden tot onomkeerbare en oncontroleerbare klimaatverandering. Tegelijkertijd brengen verzuring van de oceanen, bodemerosie en ontbossing in een levensbedreigend tempo schade toe aan de ecosystemen op onze planeet.

Het recente rapport van het Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services (IPBES) concludeert dat verandering in het gebruik van land, directe exploitatie van ecosystemen en klimaatverandering een miljoen planten- en diersoorten met uitsterven bedreigen. Ook essentiële hulpbronnen waarvan wij afhankelijk zijn staan onder druk [6]. Klimaatverandering en het verlies van biodiversiteit zijn zodanig met elkaar verweven, zowel in hun oorzaken als in hun impact, dat ze niet los van elkaar bestreden kunnen worden. Het is nog steeds mogelijk om ecologische ineenstorting af te wenden, maar daarvoor moeten we snel handelen en ons committeren aan maatschappijbrede, fundamentele veranderingen.

Regeringen verbreken het sociale contract

De basis van het ‘sociale contract’ tussen burgers en overheid bestaat eruit dat de burgers een deel van hun vrijheid opofferen in ruil voor bescherming door de overheid. Op dit moment ondernemen overheden echter niet de snelle, grootschalige acties die nodig zijn om hun burgers en het natuurlijk erfgoed te beschermen. Als we niet meer doen om de wereldwijde CO2-uitstoot terug te dringen, is de kans dat wij de doelstelling om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graden Celsius halen slechts 1%. In plaats daarvan stevenen we af op tussen de 2,0 en 4,9 graden Celsius in 2100 [7]. Het gevolg van een dergelijke opwarming zal een ecologische en humanitaire catastrofe zijn. Overheden hebben daarom de plicht om hun klimaatbeleid en tempo van politieke hervormingen op te schalen als adequate reactie op de dreigende catastrofale klimaatverandering [8]. Sinds het Kyoto-protocol werd ondertekend is de uitstoot van broeikasgassen gestaag blijven stijgen [9]. Begin 2019 was de totale hoeveelheid CO2 in de atmosfeer bijna 50% groter dan vóór de industriële revolutie [10].

Nederland moet snel handelen

In Nederland is het gelukt om de uitstoot van broeikasgassen met 9% te verlagen ten opzichte van de jaren ‘90 van de vorige eeuw. Dat is grotendeels te danken aan de reductie van de uitstoot van methaan en stikstofdioxide [11]. Maar tot nu toe hebben pogingen om CO2-uitstoot te verminderen onvoldoende resultaat: in 2017 stootte Nederland meer CO2 uit dan in 1990 [12]. In plaats van haar inspanningen te vergroten is de Nederlandse overheid in cassatie gegaan tegen de rechterlijke beslissing in de Urgenda-zaak dat zij de CO2-uitstoot vóór 2020 met 25% dient te verminderen. Kijkend naar CO2-uitstoot per hoofd van de bevolking staat Nederland op de 5e plaats in de EU. Een Nederlander heeft een twee keer zo grote ecologische voetafdruk als de gemiddelde wereldburger [13]. In deze cijfers zijn bovendien nog niet de uitstoot en andere schade meegenomen, die in het buitenland veroorzaakt worden ten behoeve van consumptiegoederen voor Nederlanders. Ook zijn de uitstoot door de luchtvaart en scheepvaart en de uitstoot van Nederlandse bedrijven in het buitenland niet meegenomen, zij het door winning van delfstoffen, productie of transport. Deze impact blijft buiten beeld, maar de schade belandt disproportioneel bij juist die gemeenschappen die veel minder hebben bijgedragen aan het ontstaan van het probleem.

Het is nodig te erkennen dat overheden er al lange tijd niet in slagen om benadeelde of kansarme groepen te beschermen en dat zij dat nog steeds niet doen. In onze eis van een transitie naar een eerlijke en duurzame toekomst leggen wij daarom de nadruk op tegemoetkomingen naar groepen die nu of in het verleden onderdrukt zijn. Deze groepen hebben het meest te lijden onder klimaatverandering en zullen de hardste klappen te verduren krijgen als de ecologische crisis ontspoort. Herstellende gerechtigheid is daarom in dit proces een noodzaak waarvan wij het belang niet genoeg kunnen benadrukken.

Vandaag de dag handelt Nederland nog lang niet naar de doelen van het klimaatakkoord van Parijs. Daarmee brengt het de levens van huidige en toekomstige generaties in gevaar. Toch heeft Nederland de mogelijkheid om een ambitieus nieuw pad in te slaan. Nederland heeft de middelen om een voorloper te zijn in de strijd tegen klimaatverandering en ecologische ineenstorting. Wij geloven dat Nederland de uitdaging aankan om effectieve maatregelen te nemen die de uitstoot van broeikasgassen verminderen en de natuur herstellen. Dit vereist echter ambitieuzer klimaatbeleid en actie op ongekend grote schaal. De vraag is wanneer de overheid een toereikend antwoord op deze crisis vindt. Wij hopen dat dit op tijd zal zijn om onze toekomst te redden.

Het is onze morele plicht om actie te voeren en wij zullen niet stoppen tot de overheid handelt

We kunnen nu terugkijken op meer dan vijftig jaar internationale milieupolitiek die niet heeft geleid tot het afremmen – laat staan het tot stilstand brengen – van de naderende ecologische catastrofe. Tegelijkertijd hebben vijftig jaar van protesteren binnen de traditionele kaders (zoals petities en demonstraties), regeringen er niet toe kunnen bewegen om klimaatverandering effectief aan te pakken en zo hun burgers te beschermen en de toekomst van onze kinderen veilig te stellen. Regeringen over de hele wereld zijn tekort geschoten in hun essentiële zorgplicht ten aanzien van hun burgers en ten aanzien van alle leven op aarde. Dus verklaren wij het ‘sociale contract’ verbroken. Daarom, en omdat de tijd dringt, beschouwen wij het als bezorgde burgers onze morele plicht om door te gaan met het voeren van vreedzame, maar verstorende acties van burgerlijke ongehoorzaamheid, totdat de regering luistert naar het gezond verstand en handelt naar onze dringende eisen.

Met de meeste hoogachting,
Extinction Rebellion

[1] Ceballos, G., Ehrlich, P. R., & Dirzo, R. (2017) Biological annihilation via the ongoing sixth mass extinction signaled by vertebrate population losses and declines. Proceedings of the National Academy of Sciences, 114(30), E6089-E6096.

[2] Hoegh-Guldberg, O., Jacob, D., Taylor, M., Bindi, M., Brown, S., Camilloni, I., … & Guiot, K. (2018) Impacts of 1.5 oC global warming on natural and human systems. IPCC Report: Global Warming of 1.5, p. 177.

[3] Hoegh-Guldberg, O., Jacob, D., Taylor, M., Bindi, M., Brown, S., Camilloni, I., … & Guiot, K. (2018) Impacts of 1.5 oC global warming on natural and human systems. IPCC Report: Global Warming of 1.5, p. 282.

[4] Hoegh-Guldberg, O., Jacob, D., Taylor, M., Bindi, M., Brown, S., Camilloni, I., … & Guiot, K. (2018) Impacts of 1.5 oC global warming on natural and human systems. IPCC Report: Global Warming of 1.5, p. 257.

[5] Steffen, W., Rockström, J., Richardson, K., Lenton, T. M., Folke, C., Liverman, D., … & Donges, J. F. (2018) Trajectories of the Earth System in the Anthropocene. Proceedings of the National Academy of Sciences, 115(33), pp. 8252-8259.

[6] Díaz,S., Settele, J., Brondízio, E., (2019) Summary for policymakers of the global assessment report on biodiversity and ecosystem services of the Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services, pp. 1-38.

[7] Raftery, A. E., Zimmer, A., Frierson, D. M., Startz, R., & Liu, P. (2017) Less than 2 C warming by 2100 unlikely. Nature Climate Change, 7(9), p. 637.

[8] De Coninck, H., Revi, A., Babiker, M., Bertoldi, P., Buckeridge, M., Cartwright, A., … & Ley, D. (2018) Strengthening and implementing the global response, IPCC Report: Global Warming of 1.5, p. 392.

[9] Le Quéré, C., Andrew, R. M., Friedlingstein, P., Sitch, S., Pongratz, J., Manning, A. C., … Zhu, D. (2017) Global Carbon Budget 2017. Earth System Science Data Discussions, 10(1), pp. 1–79.

[10] Nasa (2019) Carbon Dioxide. URL: https://climate.nasa.gov/vital-signs/carbon-dioxide/

[11] Ruyssenaars et al. (2018) Greenhouse gas emissions in the Netherlands 1990-2017, National Inventory Report 2019, National Institute for Public Health and the Environment, p. 20.

[12] Ruyssenaars et al. (2018) Greenhouse gas emissions in the Netherlands 1990-2017, National Inventory Report 2019, National Institute for Public Health and the Environment, p. 20.

[13] Global Carbon Atlas (2019) URL: http://www.globalcarbonatlas.org/en/CO2-emissions