Rebellen doen aangifte na geweld in Renswoude

Automobilist reed in op demonstranten, omstanders sloegen activisten, politie greep niet in

Zes rebellen doen vandaag via hun advocaat aangifte bij het Openbaar Ministerie. Op zondag 28 december 2025 werden zij tijdens een vreedzame rouwceremonie voor wolf Bram in Renswoude belaagd door zo’n honderd omstanders [1][2][3][4]. Een automobilist reed in op de stoet en meerdere demonstranten werden geslagen. De aanwezige politie greep onvoldoende in. De gebundelde aangifte richt zich onder meer op bedreiging, mishandeling en het inrijden met een auto op demonstranten.

Demonstratierecht onder druk

Het recht om vreedzaam te demonstreren is een grondrecht in Nederland. Dat betekent dat er op de Staat verplichtingen rusten om vreedzame demonstranten te beschermen tegen vijandig publiek, zodat zij niet te maken krijgen met geweld, bedreiging of andere strafbare feiten. Geweld door vijandig publiek heeft een enorm ‘chilling effect’ op demonstranten. Dit zorgt er namelijk voor dat, net als het onrechtmatige gebruik van waterkanonnen of politiegeweld, demonstranten niet meer of minder vaak durven te gaan demonstreren.

Dit incident staat niet op zichzelf. Vreedzame demonstranten krijgen steeds vaker te maken met geweld door omstanders: van bekogeling met stenen en eieren tot het inrijden met voertuigen, zoals bij het Provinciehuis in Haarlem vorig jaar [7] en tijdens demonstraties op de A12 in Den Haag [8]. Aangiftes van strafbare feiten gepleegd tegen demonstranten leiden zelden tot vervolging. De activisten hopen dat de strafbare feiten die tegen hen zijn gepleegd, door de politie zullen worden onderzocht en dat degenen die daarvoor verantwoordelijk zijn worden vervolgd. Zij vrezen dat het straffeloos blijven van dit soort feiten mensen zal afschrikken om in de toekomst deel te nemen aan een demonstratie.

Politie en bestuur

De politie beschermde de demonstranten onvoldoende. Versterking liet op zich wachten en er werd niet ingegrepen bij het geweld. Ook reed de politie niet mee toen de demonstranten het dorp weer wilden uitrijden, terwijl de situatie toen zeer bedreigend was. De toenmalige burgemeester van Renswoude, Petra Doornenbal, was voorafgaand aan haar burgemeesterschap voorzitter van de Faunabeheereenheid Provincie Utrecht [5][6], dezelfde organisatie waartegen die dag werd gedemonstreerd.

Wat er gebeurde

Op 28 december liepen zo’n twintig activisten tijdens een actie georganiseerd door Animal Rebellion in een begrafenisstoet van het gemeentehuis naar het kantoor van de Fauna Beheer Eenheid (FBE) in Renswoude. De stoet was een symbolische rouwceremonie voor wolf Bram en het verlies aan biodiversiteit. Drie muzikanten begeleidden de stoet met treurmuziek: de Marche Funèbre van Chopin en de hymne Nearer, My God to Thee. Er werd niet geroepen of gescandeerd. De optocht was aangemeld bij de gemeente en verliep rustig en in stijl.

Bij het kantoor van de FBE reed een automobilist met een vaart over de oprit door de stoet. Demonstranten hoorden iets breken voordat de auto enigszins tot stilstand kwam. De bestuurder weigerde zijn motor uit te zetten, ook toen de politie, die hier snel aanwezig was, met hem sprak. Tegelijkertijd stroomde een groep van zo’n honderd boze dorpsbewoners toe [1][2][3]. Zij begonnen de activisten van de oprit te drijven en werden steeds agressiever. Er werd homofobe en transfobe taal geuit.

Pas na geruime tijd arriveerde voldoende politie om de situatie te kalmeren. Onder gejoel en gescheld van de boze dorpsbewoners maakten de rebellen twee symbolische grafheuvels, plantten een wit kruis en hielden een toespraak. Zodra de activisten hun rug keerden, werden de graven en het kruis met veel kabaal in elkaar getrapt.

Geweld bij vertrek

Bij terugkomst bij het gemeentehuis wachtte een nog grotere menigte de activisten op. Iemand stond klaar met een halve straatklinker in de hand. Eén omstander blokkeerde de auto van een rebel, werd door een agent weggepraat, maar zette vervolgens toch een extra stap om een activist op de scooterhelm te slaan. Bij een andere auto werd het portier opengerukt. Voor sommige deelnemers was dit hun allereerste demonstratie. Zij hebben nog weken last gehad van de gebeurtenis.

Bronnen:

[1] https://nos.nl/artikel/2596279-politie-grijpt-in-bij-onrust-rond-herdenking-wolf-bram-in-renswoude

[2] https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/3986280/rouwstoet-voor-doodgeschoten-wolf-loopt-uit-de-hand-politie-grijpt-in

[3] https://www.hartvannederland.nl/politiek/demonstratie/artikelen/politie-grijpt-in-bij-betoging-voor-wolf-bram-in-renswoude

[4] https://xon.nu/nieuws/politie-moet-ingrijpen-bij-rouwstoet-voor-doodgeschoten-wolf

[5] https://nl.wikipedia.org/wiki/Petra_Doornenbal

[6] https://www.nieuweoogst.nl/nieuws/2016/10/13/gijs-de-kruif-voorzitter-fbe-utrecht

[7] https://nos.nl/artikel/2559166-aangifte-tegen-pvv-statenlid-van-tiggelen-na-aanrijden-klimaatactivist

[8] https://www.omroepwest.nl/verkeer/4952361/a12-urenlang-bezet-ruim-500-actievoerders-aangehouden