Press

Extinction Rebellion verstoort Prinsjesdag-poppenkast met nepbloed op route Koninklijke Stoet en nepolie tegen Tweede Kamer

15 September 2026

Oproep aan de Staat: “Stop met deze poppenkast. Maak het doorbreken van fossiele afhankelijkheid tot nationale opdracht, in plaats van miljardensteun voor grote vervuilers.”

Vandaag, de derde dinsdag van september, tijdens de Prinsjesdag-poppenkast, hebben rebellen van Extinction Rebellion de route van de Koninklijke Stoet in Den Haag overgoten met nepbloed. Kort daarna toen de stoet daar langs reed, werd naast het Thorbeckemonument, dat symbool staat voor de democratie in Nederland, de noodklok geluid met luide sirenes en alarmen. En terwijl de Troonrede werd voorgelezen, besmeurde enkele rebellen met nepolie de ramen van de tijdelijke Tweede Kamer. De rebellen hadden spandoeken bij zich met de tekst “Vervuiler is koning”.

Woordvoerder Martijn Dekker: “Grote vervuilers krijgen vandaag vanuit Den Haag miljardensteun toegezegd. Op hetzelfde moment probeert de Staat, om de hoek bij het Gerechtshof, onder haar verplichtingen in de klimaatzaak Bonaire uit te komen. Dit kabinet blinkt uit in onrechtvaardig beleid. Of het nu gaat om de omgang met klimaatbeleid, vluchtelingen en ongedocumenteerden, de verzorgingsstaat of extra uitgaven aan militarisme: dit kabinet kiest tégen menselijkheid.”

Miljarden voor fossiel, maar wel naar de Klimaatmars
Het kabinet roept op Prinsjesdag economische groei uit tot nationale opdracht en stelt de komende jaren onder meer ruim 3 miljard beschikbaar voor korting op de elektriciteitskosten van de energie-intensieve industrie. De Minister van Klimaat en Groene Groei liep afgelopen zaterdag echter schaamteloos mee in de Klimaatmars, waar fossiele onafhankelijkheid, een stop op fossiele subsidies en instandhouding van de CO₂-heffing voor de industrie, geëist werd. Maar de CO₂-heffing is juist afgeschaft,[1] en de 3 miljard aan kortingen zijn fossiele subsidies en vergroten daarmee de fossiele afhankelijkheid.

Thorbecke draait zich om
Thorbecke legde de basis om de politieke macht van de koning onder democratische controle te brengen. De macht van bedrijven en hun lobby is alleen nooit gedemocratiseerd en bedrijven hoeven daardoor geen verantwoording af te leggen over hoe ze de politieke besluitvorming met hun lobby beïnvloeden. Uit recent onderzoek blijkt hoe uitzonderlijk groot hun toegang tot de politiek in Nederland is: 37% van de grote bedrijven heeft wekelijks contact met ministeries, tegenover 2% in Finland en 1% in Denemarken.[2] Uit de openbare agenda’s van het kabinet blijkt dat ministers daarvoor zelfs bij de bedrijven zelf op bezoek komen. De democratie waar Thorbecke de basis voor legde, wordt zo dus steeds opnieuw besmeurd met de olie van vervuilende bedrijven.

Zij vragen, ministers draaien
De miljardensteun voor de fossiele industrie komt dus niet uit de lucht vallen. Zo bood een industriecoalitie eind vorig jaar een petitie naar de Tweede Kamer met het verzoek de elektriciteitskosten van de industrie te verlagen. In april erkende het kabinet vervolgens openlijk dat zij “invulling geeft aan de petitie van de industriecoalitie”.[3] Uit de openbare agenda’s van het huidige kabinet blijkt dat, terwijl het beleid daarvoor werd uitgewerkt, dezelfde vervuilers herhaaldelijk met klimaatbewindspersonen overleg hebben gehad.

Poppenkast en onrechtvaardige troonrede
Nederland is één van de hoofdverantwoordelijken voor de klimaat- en ecologische crisis. Als je de uitstoot meetelt die plaatsvond onder Nederlandse kolonisatie, heeft Nederland per inwoner de grootste historische verantwoordelijkheid ter wereld.[4]

Dat de Prinsjesdag-poppenkast ieder jaar wordt opgetuigd om het koningshuis te eren, is net zo bizar als het verwerpelijk is. Dit verdoezelt de onrechtvaardigheid van de wereld waarin we leven en van de crises die nu al vele mensen het leven kosten. Terwijl het koningshuis een heel centrale rol gespeeld heeft in het ontstaan van de crises.[5] Ook vandaag de dag blijft ze verweven met de politieke en economische macht die de crises in stand houden.[6] Uit de openbare koninklijke agenda blijkt dat alleen dit jaar al de koning tientallen keren een rol vervulde in ontmoetingen met bedrijven, waaronder bedrijven in de fossiele- en zelfs militaire industrie.

Oranje-vermogen gebouwd op kolonialisme
Op 2 oktober ontvangt de koning vijf boeken met de resultaten van een grootschalig onderzoek naar de koloniale geschiedenis van het koningshuis. Daaruit is al bekend geworden dat de Oranjes zeker niet alleen een symbolische rol vervulden, maar ook formele invloed uitoefenden.[7] Zo steunden alle stadhouders na Willem van Oranje het kolonialisme en de slavenhandel en haalden zij zelf daar zelf ook inkomsten uit. Tot en met Wilhelmina steunden de Oranjes het geweld waarmee de koloniën beheerst werden.[8] Uit de onderzoeken zal begin oktober ook blijken wat de Oranjes aan kolonialisme en slavernij verdienden en hoe belangrijk dat geld is geweest voor de opbouw van hun vermogen.[9]

Bronnen
[1] https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/detail/detail?did=2025D44478&id=2025D44478
[2] https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/1467-9477.70043
[3] https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/brieven_regering/detail?did=2026D17215&id=2026D17215
[4] https://www.carbonbrief.org/revealed-how-colonial-rule-radically-shifts-historical-responsibility-for-climate-change/
[5] https://www.staatenslavernij.nl/het-boek-staat-en-slavernij/
[6] https://www.koninklijkhuis.nl/onderwerpen/activiteiten-en-werkzaamheden/staatsbezoeken
[7] https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/archief/2.10.01/beschrijving/context
[8] https://metadata.isbn.nl/2123777/van-willem-de-zwijger-tot-willem-alexander.html
[9] https://metadata.isbn.nl/2123355/koloniale-macht-profijt-en-status.html